على رفيعى
216
تاريخ تحليلى پيشوايان (ع) (فارسى)
امام هادى عليه السلام انسانى كامل و برگزيده حق بود و شخصيّت الهى و معنوىاش دانشمندان را به خضوع در برابر خويش و اعتراف به فضل و مرتبت ملكوتىاش واداشته بود . وى شب را با حالت خشوع به ركوع و سجود سپرى مىكرد و بين پيشانى پينه بستهاش و زمين ، جز خاك حائلى نبود . مأموران حكومت بارها در دل شب به خانه امام هجوم بردند و هر بار آن عبد صالح را در حالى كه لباسى خشن بر تن داشت و بر روى حصيرى به نماز و نيايش ايستاده بود مىديدند . « 1 » سيره عبادى پيشواى دهم چنين بود كه : بعد از نماز صبح نمىخوابيد و به تعقيب و ذكر و تلاوت قرآن مشغول مىشد ، « 2 » بعد از اقامه نافله مغرب سجده شكر مىگزارد ، « 3 » به نوافل اهتمام ويژه داشت و همه نوافل روزانه را انجام مىداد . « 4 » امام هادى عليه السلام از نظر اخلاقى در اوج قرار داشت و گفتار و رفتارش ترسيم « حيات طيّبه » و وجودش تبلور همه ارزشها بود . بخشندگى و دستگيرى نيازمندان ، بردبارى در رويارويى با سفيهان و نادانان و هيبت در دلها چندان كه دوست و دشمن با مشاهده چهره ملكوتىاش در محضرش به خاك افتاده و بىاختيار در برابر عظمتش سر فرود مىآوردند ، از مظاهر برجسته اخلاق اجتماعى آن حضرت بود كه همگان را به تحسين و تمجيد واداشته بود . امامت امام هادى عليه السلام در اوّل ذيحجّه ، سال 220 هجرى عهدهدار منصب امامت شد . سنّ امام هنگام تصدّى امامت نزديك به هشت سال بود و مدت امامتش 33 سال به طول انجاميد كه حدود سيزده سال آن را در مدينه و بيست سال آخر را در سامرّا گذراند . زمامداران معاصر آن حضرت عبارتند از : معتصم ، واثق ، متوكل ، منتصر ، مستعين و معتز .
--> ( 1 ) - ر . ك . بحارالانوار ، ج 50 ، ص 211 . ( 2 ) - تهذيب الاحكام ، ج 2 ، ص 137 . ( 3 ) - همان ، ص 114 . ( 4 ) - حياةالامام على الهادى عليه السلام ، ص 51 .